Po spowodowaniu zdarzenia drogowego najpierw zadbaj o bezpieczeństwo, sprawdź stan uczestników i wezwij pomoc, jeśli ktoś ucierpiał. Dopiero później zajmij się dokumentacją. Kolizja oznacza wyłącznie szkody materialne, natomiast wypadek wiąże się z obrażeniami lub śmiercią.
Co zrobić natychmiast po zdarzeniu?
Opanuj emocje i nie odjeżdżaj z miejsca zdarzenia. Twoje pierwsze działania powinny ograniczyć ryzyko kolejnego zderzenia oraz zapewnić pomoc osobom poszkodowanym. Kolejność czynności ma znaczenie:
- Zatrzymaj pojazd w bezpieczny sposób i włącz światła awaryjne.
- Zabezpiecz miejsce kamizelką odblaskową i trójkątem ostrzegawczym. Ustaw go zgodnie z rodzajem drogi i warunkami, tak aby nadjeżdżający kierowcy mogli odpowiednio wcześnie zauważyć przeszkodę.
- Sprawdź, czy ktoś jest ranny. Jeżeli tak, zadzwoń pod numer 112 i wykonuj polecenia dyspozytora.
- Udziel pomocy w zakresie swoich możliwości. Nie podejmuj działań, które mogłyby zagrozić Tobie lub poszkodowanemu. Jeżeli nie wiesz, jak postąpić, poproś o instrukcje dyspozytora.
- Nie przestawiaj pojazdów po wypadku, chyba że jest to konieczne, aby ratować życie, udzielić pomocy lub zapobiec bezpośredniemu zagrożeniu.
- Pozostań na miejscu i przekaż służbom informacje o przebiegu zdarzenia.
Jeżeli doszło tylko do kolizji i samochody blokują ruch, można je usunąć z jezdni, o ile nie stwarza to dodatkowego zagrożenia. Gdy pojazdu nie da się przemieścić, trzeba go oznakować i zachować szczególną ostrożność.
Nieudzielenie pomocy osobie znajdującej się w bezpośrednim zagrożeniu życia lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu może być przestępstwem. W razie wątpliwości zadzwoń pod 112 i postępuj zgodnie z instrukcjami dyspozytora.
Kiedy wzywać policję, a kiedy wystarczy oświadczenie?
Przy wypadku z rannymi lub ofiarami śmiertelnymi wezwanie służb jest obowiązkowe. Przy kolizji policja nie zawsze musi przyjechać, ale należy ją wezwać, gdy przebieg zdarzenia albo stan uczestników budzi wątpliwości.
| Sytuacja | Wzywać policję? | Wystarczy oświadczenie? |
|---|---|---|
| Są osoby ranne lub istnieje podejrzenie obrażeń | Tak, razem z numerem 112 | Nie |
| Uczestnik może być pod wpływem alkoholu lub narkotyków | Tak | Nie |
| Strony spierają się o winę albo nie znają przebiegu zdarzenia | Tak | Nie |
| Brak dokumentów, odmowa podania danych lub brak ważnego OC | Tak | Nie |
| Wina i przebieg kolizji są jasne, nikt nie ucierpiał | Nie jest konieczna | Tak |
W razie podejrzenia nietrzeźwości zawsze wzywaj policję. Nie próbuj rozstrzygać sprawy samodzielnie ani nie podpisuj oświadczenia tylko dlatego, że druga osoba wywiera presję. Policję warto wezwać także przy uszkodzeniu mienia publicznego, ucieczce sprawcy lub udziale większej liczby pojazdów.
Jak spisać oświadczenie sprawcy kolizji?
Oświadczenie można sporządzić na przygotowanym formularzu albo odręcznie na zwykłej kartce. Musi być czytelne i jednoznacznie wskazywać, kto spowodował kolizję. Przed podpisaniem sprawdź, czy dokument zawiera wszystkie potrzebne informacje:
- Dane uczestników – imiona, nazwiska, adresy oraz informacje z praw jazdy lub dokumentów tożsamości.
- Dane pojazdów – marki, modele, numery rejestracyjne i dane właścicieli zgodne z dowodami rejestracyjnymi.
- Dane ubezpieczenia – nazwę ubezpieczyciela, numer polisy OC i okres jej ważności.
- Opis zdarzenia – miejsce, datę, godzinę, kierunek jazdy, przebieg kolizji i jednoznaczne wskazanie sprawcy.
- Opis uszkodzeń obu pojazdów oraz innych zniszczonych przedmiotów.
- Dane i podpisy świadków, jeżeli byli obecni.
- Czytelne podpisy obu kierowców na każdej uzgodnionej wersji dokumentu.
Zrób zdjęcia uszkodzeń, położenia pojazdów przed ich przestawieniem, znaków drogowych i śladów na jezdni. Zachowaj kopię oświadczenia i zgłoś szkodę ubezpieczycielowi. Szkody wyrządzone drugiej osobie pokrywa co do zasady obowiązkowe OC sprawcy, natomiast naprawa własnego pojazdu wymaga zwykle polisy AC.
W niektórych sytuacjach dokumentację można przygotować elektronicznie za pomocą funkcji mStłuczka w aplikacji mObywatel. Jej użycie zależy od aktualnej dostępności usługi i spełnienia wymaganych warunków, między innymi zgodności uczestników co do przebiegu zdarzenia oraz braku osób rannych. Gdy aplikacja nie jest dostępna albo sytuacja jest sporna, użyj papierowego oświadczenia lub wezwij policję.
Jakie mogą być konsekwencje?
Spowodowanie kolizji może wpłynąć na historię ubezpieczenia i wysokość przyszłej składki OC. Jeżeli ubezpieczyciel wypłaci odszkodowanie, a kierowca prowadził po alkoholu, bez wymaganych uprawnień albo umyślnie wyrządził szkodę, może wystąpić z regresem ubezpieczeniowym, czyli zażądać zwrotu wypłaconej kwoty.
Wypadek, w którym inna osoba doznała obrażeń, może skutkować odpowiedzialnością karną na podstawie art. 177 Kodeksu karnego. Poważniejsze skutki zdrowotne lub śmierć poszkodowanego oznaczają surowszą odpowiedzialność. Alkohol dodatkowo zaostrza sytuację, dlatego w takim przypadku wezwanie policji jest bezdyskusyjne. Nie prowadź dalszej jazdy i nie próbuj ustalać sprawy wyłącznie między uczestnikami.
Najbezpieczniejsza zasada jest prosta: najpierw życie i bezpieczeństwo, następnie policja lub oświadczenie, a na końcu zgłoszenie szkody do ubezpieczyciela. Dokładna dokumentacja i spokojne przekazanie informacji ograniczają ryzyko dalszych problemów.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. W razie wypadku z osobami rannymi, sporu o winę lub podejrzenia przestępstwa skontaktuj się ze służbami i profesjonalnym pełnomocnikiem.
