Prawo jazdy może zostać cofnięte po przekroczeniu 24 punktów karnych, jeśli kierowca ma uprawnienia dłużej niż rok. W pierwszym roku od uzyskania pierwszego prawa jazdy limit wynosi 20 punktów. Punkty są co do zasady usuwane po 12 miesiącach od opłacenia mandatu, a nie od dnia popełnienia wykroczenia.
Limity punktów karnych i skutki ich przekroczenia
Limit dotyczy liczby punktów wpisanych na koncie kierowcy. Samo osiągnięcie 24 punktów przez doświadczonego kierowcę nie oznacza jeszcze przekroczenia limitu. Decydujące jest uzyskanie kolejnych punktów, czyli przekroczenie tej wartości. W przypadku nowego kierowcy analogiczna zasada obowiązuje przy limicie 20 punktów.
| Kategoria kierowcy | Limit punktów | Skutek przekroczenia |
|---|---|---|
| Pierwsze prawo jazdy krócej niż rok | 20 pkt | Cofnięcie wszystkich uprawnień. Aby wrócić za kierownicę, trzeba ponownie przejść kurs i zdać egzamin. |
| Prawo jazdy dłużej niż rok | 24 pkt | Skierowanie na egzamin sprawdzający kwalifikacje i badanie psychologiczne. |
Doświadczony kierowca, który przekroczy 24 punkty, otrzymuje od starosty skierowanie na egzamin sprawdzający kwalifikacje oraz badanie psychologiczne. Egzamin ma charakter kontrolny i odpowiada egzaminowi na prawo jazdy. Negatywny wynik egzaminu lub badań może skutkować cofnięciem uprawnień.
Nowy kierowca, który w pierwszym roku od uzyskania pierwszego prawa jazdy przekroczy 20 punktów, nie jest kierowany na taki egzamin. Starosta cofa uprawnienia, a ich odzyskanie wymaga ponownego przejścia procedury właściwej dla osoby ubiegającej się o prawo jazdy po raz pierwszy.
Jak sprawdzić liczbę punktów karnych?
Aktualną liczbę punktów możesz sprawdzić elektronicznie za pośrednictwem usługi powiązanej z CEPiK 2.0 i serwisem mObywatel. Do potwierdzenia tożsamości potrzebujesz profilu zaufanego. Online sprawdzisz wyłącznie własne konto.
Procedura wygląda następująco:
- Wybierz usługę sprawdzania punktów karnych.
- Zaloguj się profilem zaufanym.
- Przejdź do serwisu mObywatel.
- Odczytaj informację o aktywnych punktach.
Informację można uzyskać także osobiście w komisariacie Policji. Ustne sprawdzenie jest bezpłatne. Jeśli potrzebujesz urzędowego zaświadczenia, możesz złożyć wniosek o jego wydanie, co wiąże się z opłatą skarbową. Dane w systemie są przekazywane z ewidencji prowadzonej przez Policję, dlatego po świeżym mandacie mogą pojawić się z opóźnieniem.
Jak kasują się punkty karne?
Podstawowa zasada jest prosta: punkty przypisane za wykroczenie usuwają się po upływie 12 miesięcy od opłacenia mandatu, jeśli mandat stanowi dochód budżetu państwa albo został wystawiony przez Inspekcję Transportu Drogowego. W innych przypadkach termin może być liczony od uprawomocnienia się mandatu.
Jeżeli kierowca odmówi przyjęcia mandatu, a sprawą zajmie się sąd, punkty są usuwane po roku od uprawomocnienia się wyroku. W ewidencji mogą znajdować się też tymczasowe punkty związane z naruszeniem, za które nie przyjęto mandatu i które czeka na rozstrzygnięcie sądu.
Redukcja punktów po zmianach od 3 czerwca 2026 roku
Kurs reedukacyjny organizowany przez WORD nadal może zmniejszyć liczbę punktów, zasadniczo o maksymalnie 6, jednak od 3 czerwca 2026 roku redukcja nie obejmuje wszystkich naruszeń. Możliwość skorzystania ze szkolenia dotyczy kierowców, którzy mają prawo jazdy dłużej niż rok, nie przekroczyli limitu 24 punktów i spełniają pozostałe warunki przewidziane w przepisach.
Po szkoleniu redukowane są najstarsze punkty, ale tylko wtedy, gdy pochodzą z naruszeń wymienionych w § 11 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z 29 maja 2026 roku. Kurs nie zmniejszy liczby punktów za między innymi:
- kierowanie po alkoholu lub pod wpływem środka odurzającego,
- spowodowanie zagrożenia bezpieczeństwa, wypadku albo utrudnienia ruchu,
- nieudzielenie pomocy ofiarom wypadku,
- celowe wprowadzenie pojazdu w poślizg lub doprowadzenie do utraty styczności koła z nawierzchnią,
- poważne naruszenia praw pieszych, w tym wyprzedzanie na przejściu i nieustąpienie pierwszeństwa,
- niestosowanie się do sygnałów świetlnych oraz poleceń osób kierujących ruchem,
- przekroczenie prędkości o więcej niż 30 km/h,
- nieprawidłowe wyprzedzanie, naruszenia na przejazdach kolejowych oraz nieustąpienie pierwszeństwa innemu pojazdowi.
Szkolenie nie pomoże po przekroczeniu 24 punktów. Nie zadziała również w odniesieniu do nieopłaconego mandatu. Przed zapisaniem się na kurs należy sprawdzić, za jakie naruszenia przyznano punkty i czy nie zostaną one wkrótce usunięte z urzędu.
Uwaga na datę zapłaty mandatu
Dwunastomiesięczny termin nie zaczyna się w dniu wykroczenia. Jeżeli mandat został opłacony później, od tej późniejszej daty liczy się okres prowadzący do usunięcia punktów. Zwlekanie z zapłatą może więc wydłużyć czas, przez który punkty pozostają aktywne na koncie.
Najważniejsze dla kierowcy są trzy wartości: 20 punktów w pierwszym roku posiadania pierwszego prawa jazdy, 24 punkty po tym okresie oraz 12 miesięcy liczonych od właściwej daty płatności lub uprawomocnienia rozstrzygnięcia.
Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Przepisy dotyczące punktów karnych mogą się zmieniać, a skutek prawny w konkretnej sprawie zależy od rodzaju naruszenia, daty jego popełnienia, statusu mandatu oraz danych w ewidencji.
